اهمیت امر کارشناسی و بهرهگیری از نقطه نظرات کارشناسان رسمی دادگستری در موضوعات مختلف برکسی پوشیده نیست. از آنجائی که نظریه کارشناسی بهعنوان یکی از ادله و مستندات صدور آرای قضایی در محاکم است، میطلبد که اقدامات و اظهارنظر کارشناسان بر پایه اطلاع و اشراف کامل به مقررات و ضوابط حاکم بر این حوزه باشد. ضرورت اطلاع و اشراف کارشناسان به حدود اختیارات و صلاحیتهای خود در تهیه و ارائه گزارشهای کارشناسی این امر که در مقاطعی از زمان هر فرد کارشناس نیازمند بازآموزی و یا مطالعه، آموزش و تحقیقی در حوزههای صلاحیت خود را لازم دارد مبرهن است. کارشناس رسمی دادگستری بیش از آنکه بهعنوان یک شغل مطرح باشد، یک شأن حرفهای است که یک فرد متخصص و دارای مدرک حداقل کارشناسی با گذراندن فرآیند کسب تجربه، آزمون و کارآموزی از آن برخوردار میگردد.

کارشناسان رسمی بهطورکلی دارای چهار مسئولیت میباشند:
- مسئولیت اخلاقی: مسئولیتهای مرتبط با رعایت اصول اخلاقی، انسانی، دینی و اعتقادی که در قالب سوگندنامهای در بدو احراز صلاحیت کارشناسی یاد مینماید.
- مسئولیت مدنی: مسئولیتهای ناشی از انجام وظایف کارشناسی در مقابل اشخاص دیگر اعم از مراجع قضایی و یا سایر اشخاص حقیقی و حقوقی متقاضی کارشناسی.
- مسئولیت کیفری: مسئولیت ناشی از ارائه گزارشهای نادرست و غیرواقعی که منجر به ورود ضرر و زیان به اشخاص ذینفع میگردد.
- مسئولیتهای انتظامی: مسئولیتهای ناشی از انجام تخلفات حرفهای و انتظامی
و همچنین مطابق قانون اظهارنظر کارشناس باید مستدل و صریح باشد و کارشناسان رسمی مکلفاند نکات و توضیحاتی که برای تبیین نظریه ضروری است و یا توسط شورای عالی کارشناسان مشخص میگردد بهطور کامل در آن منعکس نمایند. کارشناس رسمی موظف است در حدود صلاحیت خود نظر کارشناسی را بهطور کتبی و در مهلت مقرر به مراجع ذیربط تسلیم و نسخهای از آن را تا مدت حداقل پنج سال از تاریخ تسلیم نگهداری نماید. مطابق قانون تصریح شده است که جهات رد کارشناس با جهات رد دادرس یکسان است، جهات رد دادرس مطابق ماده ۹۱ قانون آئین دادرسی دادگاههای عمومی و انقلاب در امور مدنی مصوب ۲۱/۰۱/۱۳۷۹ بیان شده است. مطابق این ماده، دادرس در موارد زیر باید از رسیدگی امتناع نموده و طرفین دعوا نیز میتوانند او را رد نمایند:
- قرابت نسبی یا سببی تا درجه سوم از هر طبقه بین دادرس با یکی از اصحاب دعوا وجود داشته باشد.
- دادرس قیم یا مخدوم یکی از طرفین باشد و یا یکی از طرفین مباشر یا متکفل امور دادرس یا همسر او باشد.
- دادرس یا همسر یا فرزند او، وراث یکی از اصحاب دعوا باشند.
- دادرس سابقاً در موضوع دعوای اقامهشده بهعنوان دادرس یا داور یا کارشناس یا گواه اظهارنظر کرده باشد.
- بین دادرس و یکی از طرفین و یا همسر یا فرزند او دعوای حقوقی یا جزایی مطرح باشد و یا در سابق مطرح بوده و از تاریخ صدور حکم قطعی دو سال نگذشته باشد.
- دادرس یا همسر یا فرزند او دارای نفع شخصی در موضوع مطروحه باشند.
شما همچنین می توانید متن کامل مقاله فوق را از اینجا دانلود فرمایید. برای دانلود کلیک کنید.








24 دیدگاه دربارهٔ «رعایت نکات حقوقی در تهیه گزارشهای کارشناسی»
با سلام وخسته نباشید .اینجانب محمد حبیب پور در سال ۹۳ یک واحد آپارتمان مسکن مهر در شهرستان املش را تحویل گرفتم در ضمن این واحد در طبقه پنجم قرار داشت من به همراه خانوادم به مدت ۵سال در این آپارتمان زندگی کردیم از آنجایی که شرکت تعاونی تعهد داشت که آسانسور را آماده به ما تحویل دهد متاسفان در این پنج سال هیچ حرکتی برای آماده کردن آسانسورنکرد .تا اینکه خانمم به علت بالا پایین رفتن از پله ها از ناحیه کمر وپا دچار آسیب شدند وقادر به حرکت نیستن .خوهشا راهنمایی کنید که از چه راهی وارد شوم تا بتوانم این آسیبی که به خانوادم زدن را ثابت و حقم را بگیرم .با تشکر
عموماً در پروژههای تعاونی مسکن مهر، نصب آسانسور مطابق قراردادهای تیپ جز تعهدات شرکت مسکن مهر نبوده است، ضمن اینکه پس از تحویل واحد مسکونی به عضو تعاونی، تعهدات شرکت تعاونی پایان مییابد و ساکنین در صورت توافق با قبول هزینهها میتوانند نسبت به نصب و راهاندازی آسانسور اقدام نمایند.
سلام وقت شما بخیر، من کارآموز کارشناسی رشته برق هستم میخواستم بدون در بخش آخر گزارش که نظریه کارشناسی هست باید چه مواردی رو بنویسم که مسئولیت زیادی برای من نداشته باشه؟
باسلام
در پایان گزارش، کارشناس باید جمعبندی و نتیجهگیری نهایی را به صورت صریح و روشن ارائه نماید. این بخش پاسخ مستقیم به سؤال یا مأموریت محوله از سوی مرجع قضایی است. نتیجه باید مستدل، بدون ابهام و مبتنی
بر کلیه بررسیهای انجامشده باشد. ممنون از همراهی شما
باسلام اول تشکر می کنم از سایت خوبی که دارین و مطالب مفیدی که به اشتراک گذاشتین، میخواستم بپرسم که آیا کارشناس میتونه نظر شخصی خودشو تو گزارش بنویسه؟
با سلام
خیر. کارشناس مجاز به بیان نظر شخصی یا قضاوت حقوقی و اخلاقی نیست. گزارش باید صرفاً متکی بر دادههای فنی و مشاهدات واقعی باشد. هرگونه اظهارنظر جانبدارانه موجب تضعیف اعتبار گزارش و حتی مسئولیت انتظامی برای کارشناس خواهد بود.
ممنون از همراهی شما
با سلام خدمت شما
میخواستم بدونم اگه دو طرف دعوا حرفشون تفاوت داشت چه میکنید؟
من در پرونده ای این وضعیت را دارم که طرف مقابل یک سری ادعای واهی داره که هیچ سند و مدرکی بابتش نداره. ممنون میشم راهنمایی بفرمایید؟
باسلام
وظیفه کارشناس بررسی بیطرفانه تمام اظهارات و مستندات طرفین است. باید هر ادعا ثبت، مدارک ارزیابی و نقاط قوت و ضعف آنها توضیح داده شود. سپس کارشناس نظر نهایی خود را با استدلال فنی اعلام مینماید، بدون اینکه هیچکدام از طرفین نادیده گرفته شوند.
ممنون از همراهی شما
وقتتون بخیر . میخواستم بدونم اگه کارشناس مطمئن نباشه، تو گزارششون چی مینویسن؟
باسلام
در مواردی که قطعیت وجود ندارد، کارشناس باید مستندات و دلایل عدم اطمینان را توضیح دهد و نتیجه احتمالی را با ذکر عبارت «بر اساس مدارک موجود چنین استنباط میشود» بیان نماید. هرگز نباید نظر کارشناسی بر مبنای حدس یا گمان غیرمستند نوشته شود.
سلام یه سوال دارم، تعداد صفحات گزارش باید چقد باشه، آیا استانداری برای این داریم؟
میزان حجم گزارش اهمیت ثانویه دارد. اصل بر جامعیت و شفافیت است. گزارش باید به اندازهای باشد که تمام موضوعات مرتبط پوشش داده شود، نه کوتاه و ناقص، و نه آنقدر طولانی که خواننده دچار سردرگمی گردد. اختصار همراه با دقت بهترین حالت است.
باسلام
چرا کارشناسها در نظریه کارشناسی اینهمه توضیح میدن، مگه فقط نتیجه مهم نیست؟
سلام
نتیجه بسیار مهم است، اما ارزش آن زمانی پذیرفته میشود که مسیر دستیابی به آن شفاف باشد. بنابراین ذکر مشاهدات، مستندات، روشهای بررسی و نحوه محاسبات الزامی است. این توضیحات امکان ارزیابی صحت نظر کارشناسی را برای قاضی فراهم میسازد.
سلام تشکر میکنم از مطلب خوبتون
میخواستم بپرسم چرا محتوای نظریه های کارشناسی اینقده با هم فرق داره، مثلا بعضی گزارشها یک صفه ای و بدون عکس و نقشه است و بعضی کارشناس ها در گزارششون عکس و نقشه هم میزارن، آیا این گزارشها با هم فرق دارند.
سلام
بله. استفاده از عکس، کروکی یا نقشههای تکمیلی موجب افزایش وضوح و استحکام گزارش میگردد. این مستندات دیدگاه عینی از موضوع ایجاد میکنند و امکان برداشت نادرست را کاهش میدهند. در بسیاری از پروندهها ضمیمه تصویری بخش جداییناپذیر گزارش کارشناسی است. پس از ماهیت گزارش طوری هست که برای تشزریح وضعیت لازم باشه درج عکس و کروکی محل الزامی است.
باسلام
میخواستم بگم که چرا کارشناسها مثل وکیها این همه اصطلاحات تخصصی در گزارششون بکار میبرن، ما نمیفهمیم!
استفاده از اصطلاحات تخصصی ضروری است، اما همواره باید همراه با توضیح ساده و قابل فهم باشد. هدف از نگارش گزارش این است که مرجع قضایی و طرفین دعوی بتوانند استدلال کارشناسی را درک نمایند، نه اینکه صرفاً با واژگان پیچیده مواجه شوند.
سلام وقت بخیر من اگر بخوام میتونم مشاوره با کارشناس در این خصوص ثبت کنم؟
سلام
بله از طریق سایت میتونید ثبت کنید.
آقا این گزارش کارشناسی دقیقا چیه؟
گزارش کارشناسی نوشتهای است که کارشناس رسمی دادگستری بر مبنای مشاهدات عینی، بررسی مستندات و دانش تخصصی خود تهیه میکند. هدف آن ارائه نظر فنی بیطرفانه به مرجع قضایی است تا قاضی بتواند بر اساس آن تصمیمگیری مستدل انجام دهد.
من خودم کارآموز کارشناسی هستم میخواستم بدونم که از کجا باید نوشته رو شروع کرد؟
ابتدا باید مشخصات پرونده، مرجع ارجاعدهنده و موضوع کارشناسی درج گردد. سپس تاریخ و محل بازدید و اقدامات اولیه ذکر شود. این نظم آغازین نشان میدهد که گزارش مبتنی بر چارچوب قانونی و اصول حرفهای تنظیم گردیده است.